Mất ngủ mãn tính có chữa được không? Chữa như thế nào?

Mất ngủ mãn tính là tình trạng khó đi vào giấc ngủ, ngủ không sâu, dễ bị thức giấc giữa chừng và khó để ngủ trở lại kéo dài từ 1 tháng trở lên. Vậy mất ngủ mãn tính có chữa được không và phải làm thế nào để phòng ngừa hiệu quả? Tìm hiểu ngay các cách điều trị mất ngủ để sớm cải thiện sức khỏe thể chất và tinh thần.

Các nguyên nhân gây ra mất ngủ mãn tính

Mất ngủ mãn tính có thể liên quan đến bệnh lý, thói quen sống thiếu khoa học, các vấn đề về tâm lý hoặc rối loạn nội tiết tố.

• Do tuổi tác: Người cao tuổi sức khỏe thường suy giảm, quá trình sản sinh hormone gây buồn ngủ Melatonin cũng bị ảnh hưởng nên dễ gặp phải tình trạng mất ngủ, ngủ không sâu.
• Do các bệnh lý: Mất ngủ thường liên quan đến một số bệnh lý về thần kinh (thiếu máu lên não, tai biến mạch máu não, Parkinson, Alzheimer,…), xương khớp, tiêu hóa, hô hấp, tiết niệu, bệnh tiểu đường,…
• Stress, căng thẳng: Áp lực về tâm lý có thể khiến người bệnh lo lắng trước khi đi ngủ, đồng thời làm tăng nồng độ cortisol – hormone gây mất ngủ và làm giảm chất lượng giấc ngủ.
• Chế độ ăn uống: Sử dụng thực phẩm nhiều tinh bột tinh chế, đường, chất béo bão hòa có thể là nguyên nhân gây khó ngủ. Ngoài ra, sử dụng các đồ ăn cay nóng hoặc ăn quá no vào ban đêm cũng có thể cản trở giấc ngủ.
• Các loại đồ uống chứa caffeine: Thường xuyên uống cà phê, trà,… vào ban đêm cũng là nguyên nhân gây mất ngủ do caffeine ngăn chặn các thụ thể ở não bộ tiếp nhận chất adenosine gây buồn ngủ.
• Sử dụng các chất kích thích: Bia rượu có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh, làm mất cân bằng nồng độ hormone dopamine và ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ, có thể gây chứng ngưng thở khi ngủ. Thường xuyên hút thuốc lá cũng có thể dẫn đến các triệu chứng rối loạn giấc ngủ.
• Sử dụng thiết bị điện tử: Ánh sáng xanh từ thiết bị điện tử sẽ ức chế não bộ và cản trở quá trình sản xuất melatonin.
• Rối loạn nội tiết tố: Những thay đổi về nội tiết tố, đặc biệt là nữ giới trong giai đoạn mang thai, tiền mãn kinh, mãn kinh cũng sẽ dẫn đến những các triệu chứng khó ngủ.

Căng thẳng, áp lực là một trong những nguyên nhân gây mất ngủ

Mất ngủ mãn tính có chữa được không?

Nếu phát hiện tình trạng mất ngủ diễn ra liên tục và kéo dài hơn 1 tháng, bạn cần tiến hành thăm khám ngay để được kiểm tra và xác định các nguyên nhân gây bệnh. Sau khi có kết quả, bác sĩ sẽ đưa ra phác đồ điều trị hiệu quả nhất.

Vậy mất ngủ mãn tính có chữa được không? Mất ngủ mãn tính có thể được điều trị, tuy nhiên hiệu quả phục hồi còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như mức độ nghiêm trọng, nguyên nhân gây mất ngủ, khả năng đáp ứng của người bệnh với các phương pháp điều trị. Người bệnh cần tuân thủ chỉ định của bác sĩ, đồng thời kết hợp duy trì các thói quen sinh hoạt khoa học để cải thiện giấc ngủ hiệu quả hơn.

Mất ngủ mãn tính có nguy hiểm không?

Mất ngủ mãn tính có thể gây mệt mỏi và ảnh hưởng đến sức khỏe, tinh thần của người bệnh. Nếu không được điều trị kịp thời, tình trạng này có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng như:

• Ảnh hưởng đến sinh hoạt: Mất ngủ có thể gây đau đầu, ảnh hưởng đến khả năng tập trung, thiếu tỉnh táo, không chỉ làm giảm năng suất làm việc mà còn khiến người bệnh dễ bị té ngã, tai nạn.
• Các vấn đề tâm lý: Mất ngủ mãn tính có thể khiến người bệnh khó chịu, dễ cáu gắt, áp lực về việc không thể ngủ, tăng nguy cơ dẫn đến các rối loạn tâm lý. Người bị mất ngủ ước tính có nguy cơ bị trầm cảm cao gấp 10 lần so với người bình thường.
• Giảm sức đề kháng: Người bị mất ngủ mãn tính có thể bị suy giảm miễn dịch, tạo điều kiện cho sự xâm nhập của các yếu tố gây nhiễm trùng và ngộ độc tế bào.
• Các vấn đề tim mạch: Thiếu ngủ trong thời gian dài có thể khiến tim đập nhanh, tăng huyết áp và tăng nguy cơ dẫn đến nhồi máu cơ tim, đột quỵ.
• Bệnh tiểu đường: Rối loạn giấc ngủ ảnh hưởng đến quá trình trao đổi chất của cơ thể, cụ thể người ngủ 4 tiếng/ngày thì hoạt động trao đổi chất sẽ giảm 2,6% so với người ngủ 10 tiếng/ngày. Tình trạng này kéo dài sẽ làm tăng lượng đường máu, tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đường.
• Béo phì: Thường xuyên thức khuya và thiếu ngủ sẽ kích thích cơ thể tiết hormone ghrelin tạo cảm giác thèm ăn, khiến người bệnh ăn đêm nhiều hơn trong khi khả năng chuyển hóa dinh dưỡng suy giảm, dễ dẫn đến béo phì.
• Ung thư: Mất ngủ, thiếu ngủ sẽ làm giảm melatonin – hormone cần thiết đối với việc chống lại sự phát triển của các tế bào ung thư.

Mất ngủ mãn tính tăng nguy cơ béo phì và bệnh lý khác

Cách điều trị mất ngủ mãn tính

Mất ngủ mãn tính có chữa được không? Tham khảo ngay những phương pháp điều trị mất ngủ mãn tính hiệu quả.

1. Thay đổi lối sống

Những biện pháp thay đổi lối sống mà người bệnh có thể thực hiện để tăng chất lượng giấc ngủ, hỗ trợ điều trị mất ngủ mãn tính là:

• Đi ngủ và thức dậy vào một khoảng thời gian cố định, có thể bằng biện pháp chỉ sử dụng giường ngủ để ngủ, rời giường ngay khi thức dậy hoặc nếu không thể ngủ trong 10 – 15 phút.
• Không sử dụng thiết bị điện tử 2 tiếng trước khi đi ngủ.
• Không sử dụng bia rượu, cà phê, trà hoặc ăn quá no, ăn đồ cay nóng vào ban đêm trước khi đi ngủ.
• Không ngủ trưa quá nhiều.
• Tạo không gian ngủ thoải mái, yên tĩnh và đủ độ tối, có thể sử dụng các loại tinh dầu thiên nhiên hỗ trợ giấc ngủ trong phòng ngủ.

2. Trị liệu tâm lý

Người bệnh có thể thực hiện các biện giáp giải tỏa tâm trạng như viết nhật ký, viết ra giấy những điều gây căng thẳng trước khi đi ngủ. Một số phương pháp giúp thư giãn tâm trí khác là bài tập hít thở, giãn cơ, yoga, thiền, nghe nhạc nhẹ,…

Bạn có thể thực hiện phương pháp ý định nghịch lý để hỗ trợ giấc ngủ, thay vì lo âu về việc không thể chìm vào giấc ngủ, người bệnh tự suy nghĩ rằng bản thân không muốn đi ngủ và cố giữ tỉnh táo.

3. Sử dụng thuốc

Nếu tình trạng mất ngủ nghiêm trọng hơn, bác sĩ sẽ chỉ định người bệnh sử dụng một số loại thuốc ngủ có kê đơn chứa thành phần zolpidem, zaleplon, eszopiclone, temazepam,… Sử dụng thuốc cần đúng liều lượng và tránh việc tự ý đổi sang các loại thuốc khác.

Ngoài ra, người bệnh cũng có thể sử dụng các loại thuốc ngủ không kê đơn (OTC) như diphenhydramine, melatonin, doxylamine succinate,… Tuy nhiên, việc lạm dụng thuốc có thể dẫn đến phụ thuộc thuốc và những tác dụng phụ như giảm trí nhớ, mệt mỏi, uể oải, buồn ngủ vào ban ngày.

Ngoài ra, bạn có thể sử dụng nhiều loại thảo dược thiên nhiên như hoa cúc, tâm sen, cây lạc tiên, táo nhân, cây nữ lang,… để pha trà hoặc làm các bài thuốc hỗ trợ an thần, cải thiện mất ngủ.

Sử dụng các loại trà thảo mộc có thể hỗ trợ giấc ngủ

Lời khuyên phòng ngừa mất ngủ mãn tính

Bên cạnh vấn đề mất ngủ mãn tính có chữa được không, bạn nên chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa mất ngủ từ sớm:

• Tránh thức khuya, đi ngủ và thức dậy vào một khung giờ cụ thể và ngủ đủ 7 – 8 tiếng/ngày.
• Tránh ngủ trưa quá nhiều, một giấc ngủ trưa chỉ nên kéo dài tối đa 30 phút.
• Giữ cho phòng ngủ sạch sẽ, thoáng mát, không có các nguồn sáng gây khó chịu vào ban đêm.
• Lựa chọn gối nằm với độ cao vừa phải, đệm và chăn tạo cảm giác thoải mái.
• Hạn chế sử dụng thực phẩm cay nóng, cà phê, rượu bia,… trước khi đi ngủ.
• Hạn chế sử dụng thiết bị điện tử, đặc biệt là điện thoại, trước khi đi ngủ.
• Làm việc kết hợp với nghỉ ngơi hợp lý, thực hiện các biện pháp thư giãn để cải thiện tâm trạng.

Ngoài ra, để phòng ngừa hiệu quả tình trạng mất ngủ, bạn cần ngăn ngừa sự tấn công của các gốc tự do – tác nhân dẫn đến hình thành mảng xơ vữa mạch máu, cản trở tuần hoàn máu não – bằng cách bổ sung các dưỡng chất từ thiên nhiên như:

• Ginkgo Biloba (Bạch quả): Chứa Flavonoid và Terpenoid là những chất chống oxy hóa tự nhiên giúp trung hòa các gốc tự do, tăng cường lưu thông máu lên não để bảo vệ tế bào não.
• Blueberry (Việt quất): Hai hoạt chất sinh học Anthocyanin và Pterostilbene trong Blueberry có khả năng vượt qua hàng rào máu não, thực hiện nhiệm vụ trung hòa gốc tự do và kích thích hoạt động dẫn truyền của tế bào thần kinh.

Mất ngủ mãn tính có chữa được không? Việc điều trị mất ngủ mãn tính phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh và hiệu quả phục hồi còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Để đạt hiệu quả điều trị mất ngủ mãn tính tốt nhất, người bệnh cần tuân theo theo chỉ định của bác sĩ, kết hợp duy trì những thói quen có lợi cho giấc ngủ.