Liệu pháp oxy cao áp trị mất ngủ là như thế nào? Có hiệu quả không?

Thiếu oxy lên não là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến mất ngủ và gây ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ. Bài viết sau sẽ giúp bạn tìm hiểu về nguyên lý và cách thực hiện liệu pháp oxy cao áp trị mất ngủ, giải pháp hỗ trợ quá trình hấp thụ oxy của cơ thể.

Liệu pháp oxy cao áp là gì?

Tình trạng thiếu oxy có thể làm giảm lượng oxy được vận chuyển lên não bộ để cung cấp cho các hoạt động của não, gây tổn thương tế bào não. Lúc này, người bệnh có thể gặp các vấn đề như mất ngủ, đau đầu, mệt mỏi, chóng mặt, thậm chí dẫn đến nhồi máu não.

Oxy cao áp trị mất ngủ (Hyperbaric oxygen therapy – HBOT) là liệu pháp sử dụng buồng tăng áp để tăng cường quá trình hấp thụ và hòa tan oxy trong cơ thể, cải thiện tình trạng thiếu oxy ở não dẫn đến rối loạn giấc ngủ và các vấn đề về sức khỏe khác.

Cơ chế tác động của oxy cao áp đến giấc ngủ

Đối với liệu pháp này, người bệnh sẽ sử dụng buồng trị liệu oxy tăng áp để tác động lên cơ thể áp suất không khí cao gấp 2 – 3 lần so với áp suất không khí bình thường. Lúc này, phổi có thể hấp thụ nhiều oxy hơn và việc vận chuyển oxy hòa tan trong mạch máu diễn ra hiệu quả hơn, đảm bảo nồng độ oxy cung cấp cho hoạt động của não bộ.

Liệu pháp này hỗ trợ phục hồi các tế bào thần kinh, tăng cường trao đổi chất ở não bộ để cải thiện chất lượng giấc ngủ, giảm các triệu chứng mất ngủ, khó ngủ, ngủ không sâu và dễ thức giấc giữa chừng.

Dùng oxy cao áp còn giúp giảm áp lực nội sọ để ngăn ngừa tình trạng viêm, phù não. Một tác dụng khác của liệu pháp này là làm tăng lượng enzym SOD giúp tăng cường đề kháng, chống oxy hóa để trung hòa các gốc tự do gây tổn thương tế bào não và cản trở tuần hoàn máu não.

Liệu pháp oxy cao áp giúp tăng cường oxy lên não

Phác đồ điều trị mất ngủ bằng oxy cao áp

Theo tài liệu hướng dẫn của Bộ Y tế về quy trình áp dụng liệu pháp oxy cao áp trị mất ngủ, người bệnh sử dụng buồng trị liệu đơn cần áp dụng phác đồ VINIMAM 1 với các thông số như sau:

Quy trình thực hiện oxy cao áp trị mất ngủ

Quy trình tiến hành liệu pháp oxy cao áp trị mất ngủ sẽ gồm những bước dưới đây:

• Người bệnh sẽ được thăm khám lâm sàng, kiểm tra đánh giá trình trạng để đảm bảo đủ điều kiện trước khi tiến hành phương pháp.
• Bệnh nhân được hướng dẫn vào vị trí nằm đúng trong buồng trị liệu, đóng cửa buồng và bắt đầu tiến hành trị liệu.
• Thực hiện quá trình tăng áp với tốc độ 0,3m/phút đến khi đạt được áp suất cần để điều trị, tốc độ tăng áp suất cũng có thể thay đổi tùy thuộc vào từng trường hợp.
• Cho người bệnh thở oxy theo thời gian trong phác đồ điều trị.

• Sau khi thở oxy, bắt đầu quá trình giảm áp với tốc độ 0,3m/phút theo đúng quy trình.
• Đến khi quá trình giảm áp kết thúc, người bệnh nằm nghỉ trong buồng trong 2 – 3 phút trước khi ra ngoài.

Người bệnh cần nằm lại trong buồng trị liệu 2 – 3 phút sau khi trị liệu kết thúc

Chống chỉ định

Áp dụng liệu pháp oxy cao áp trị mất ngủ mang đến nhiều hiệu quả trong việc cải thiện chất lượng giấc ngủ. Tuy nhiên, dưới đây là những trường hợp chống chỉ định thực hiện phương pháp này:

• Khi người bệnh đang sử dụng các loại thuốc điều trị bệnh bạch cầu, thuốc chữa chứng bệnh nghiện rượu mạn tính, thuốc là đồng phân của các nguyên tố bạch kim.

• Tràn khí, tràn dịch màng phổi chưa điều trị hoàn toàn.
• Xuất huyết não cấp tính.
• Suy tim nặng.
• Viêm tắc vòi tai, viêm xoang cấp.
• Viêm dây thần kinh thị giác.
• Rối loạn dạng co giật do nguyên nhân thực tổn ở não.
• Khí phế thũng có tăng CO2, hen phế quản, co thắt phế quản cấp tính.
• Người gặp hội chứng sợ không gian kín nghiêm trọng.
• Người bị sốt cao trên 38°.
• Phụ nữ có thai trong 3 tháng đầu của thai kỳ.

Tham khảo biện pháp chữa mất ngủ khác

Bên cạnh oxy cao áp trị mất ngủ, tùy vào tình trạng của người bệnh mà bác sĩ có thể chỉ định một số phương pháp trị mất ngủ như:

• Sử dụng thuốc: Một số loại thuốc ngủ có thể được kê đơn là Temazepam, Ramelteon, Trazodone, Doxepin,… Sử dụng thuốc ngủ giúp người bệnh dễ đi vào giấc ngủ và ngủ sâu hơn, tuy nhiên sử dụng lâu dài có thể gây phụ thuộc thuốc, giảm tác dụng của thuốc hoặc dẫn đến nhiều tác dụng phụ không mong muốn.
• Liệu pháp hành vi nhận thức (CBT): Đây là phương pháp áp dụng một số kỹ thuật để cải thiện giấc ngủ như viết ra những điều gây căng thẳng trước khi đi ngủ, chỉ nằm trên giường khi buồn ngủ, rời giường nếu không thể ngủ trong 10 – 15 phút và quay trở lại đi ngủ sau.
• Liệu pháp tâm lý: Thăm khám tâm lý nếu gặp các vấn đề về giấc ngủ liên quan đến tình trạng căng thẳng để được chuyên gia hỗ trợ cải thiện các chướng ngại, tìm ra phương pháp giải tỏa tâm trạng phù hợp.
• Y học cổ truyền: Áp dụng một số phương pháp như châm cứu, bấm huyệt, ngâm nước ấm,… có thể giúp điều hòa khí huyết, hỗ trợ tuần hoàn máu, thư giãn cơ và tâm trí, nhờ đó ngủ ngon giấc hơn, hạn chế các tình trạng mất ngủ.

Phương pháp châm cứu hỗ trợ tuần hoàn máu để cải thiện giấc ngủ hiệu quả

Bên cạnh đó, bạn có thể áp dụng những phương pháp giúp cải thiện chất lượng giấc ngủ, phòng ngừa nguy cơ mất ngủ ngay tại nhà như:

• Duy trì lịch trình thức ngủ đều đặn vào một khung giờ mỗi ngày để thiết lập đồng hồ sinh học. Tránh thức khuya và đảm bảo ngủ đủ 7 – 8 giờ mỗi đêm.
• Bạn có thể ngủ một giấc ngắn trong 30 phút – 1 tiếng vào buổi trưa, tuy nhiên tránh ngủ trưa quá lâu gây khó ngủ vào ban đêm.
• Giữ phòng ngủ yên tĩnh, đủ độ tối, nhiệt độ mát mẻ, giường và gối tạo cảm giác thoải mái để hỗ trợ giấc ngủ.
• Hạn chế sử dụng thiết bị điện tử ít nhất 1 – 2 giờ trước khi ngủ để hạn chế ảnh hưởng của ánh sáng xanh đối với giấc ngủ.
• Tập thể dục đều đặn để cải thiện tuần hoàn máu và thúc đẩy ngủ ngon hơn. Tuy nhiên, tránh tập luyện với cường độ cao vào buổi tối.
• Duy trì chế độ ăn uống hợp lý, bổ sung thực phẩm giàu các dưỡng giấc hỗ trợ giấc ngủ. Tránh ăn quá no hoặc dùng các thực phẩm nhiều gia vị, khó tiêu hóa vào bữa tối.
• Thường xuyên thực hiện các phương pháp giúp thư giãn tâm trạng như thiền, yoga, kỹ thuật hít thở sâu, nghe nhạc nhẹ.
• Hạn chế chất kích thích như rượu bia, thuốc lá. Tránh sử dụng đồ uống chứa caffeine như trà, cà phê vào ban đêm gần giờ đi ngủ.

• Sử dụng các loại trà từ thảo mộc như hoa cúc, tâm sen, thiết mộc lan, saffron, bông atiso,… để hỗ trợ làm dịu thần kinh và cải thiện chất lượng giấc ngủ.
• Dùng tinh dầu thơm giúp thư giãn và an thần để hạn chế nguy cơ mất ngủ như tinh dầu oải hương, hoa cúc, cam chanh, đàn hương,…

Việc bổ sung các dưỡng chất thiên nhiên cũng có vai trò trong việc ngăn ngừa các gốc tự do và cải thiện tuần hoàn máu não để hỗ trợ quá trình vận chuyển oxy lên não, cải thiện chất lượng giấc ngủ.

Tinh chất Ginkgo Biloba với thành phần Flavonoid và Terpenoid có khả năng trung hòa các gốc tự do, tăng cường độ đàn hồi thành mạch để cải thiện lưu thông máu, giúp quá trình vận chuyển dưỡng chất và oxy lên não diễn ra hiệu quả hơn.

Các hoạt chất sinh học Anthocyanin và Pterostilbene có trong Blueberry (chiết xuất việt quất) cũng có khả năng vượt qua hàng rào máu não, trung hòa các gốc tự do và bảo vệ tế bào não, tăng chức năng dẫn truyền thần kinh.

Liệu pháp oxy cao áp trị mất ngủ có tác dụng tăng cường oxy lên não, giúp bảo vệ tế bào thần kinh để cải thiện chất lượng giấc ngủ hiệu quả. Bên cạnh đó, bạn cũng có thể thực hiện các phương pháp trị mất ngủ theo chỉ định của bác sĩ, kết hợp với duy trì thói quen sinh hoạt điều độ, bổ sung các dưỡng chất từ thiên nhiên.